علل شایع

زردی زمانی به وجود می‌آید که بدن نتواند بیلی روبین حاصل از تجزیه سلول‌ها را پردازش کند. معمولا، بیلیروبین از طریق جریان خون به کبد می‌رود و در آنجا با صفرا ترکیب شده و از طریق مجراهای صفراوی به سیستم هاضمه می‌رود تا دفع شود.

بیلیروبین معمولا از طریق مدفوع و همچنین مقدار کمی از آن از طریق ادرار از بدن دفع می‌شود. هنگامیکه در این فرآیندی مشکلی پیش می‌آید، بیلیروبین در خون جمع شده و در پوست رسوب می‌کند. چون بیلیروبین رنگی زرد یا قهوه‌ای مانند دارد، منجر می‌شود پوست زرد رنگ به نظر بیاید.

دلایل زیادی برای زردی وجود دارد و پزشکتان می‌تواند به شما کمک کند بفهمید چرا به زردی مبتلا شده‌اید.

هپاتیت

هپاتیت (التهاب کبد) منجر به آسیب کبد می‌شود و از اینکه بیلی روبین از جریان خون خارج شود جلوگیری می‌کند.

هپاتیت می‌تواند به علت ویروس یا علل غیر ویروسی به وجود بیاید. هپاتیت A بیماری است که انسان از طریق غذا به آن مبتلا می‌شود و معمولا به خودیِ خود از بین می‌رود. 

هپاتیت B و C از طریق خون و مایعات بدن انتقال پیدا می‌کند. اگر این مشکلات درمان نشوند، با گذشت زمان منجر به آسیب کبد می‌شوند.

انسداد مجرای صفراوی

هنگامی که بیلیروبین با صفرا ترکیب شد، باید از طریق مجرای صفراوی به لوزالمعده و از آنجا به روده کوچک برود که از بدن دفع شود. اگر مجرای صفراوی مسدود شود، بیلی روبین از بدن خارج نشده و در آن جمع می‌شود و در نتیجه فرد به زردی مبتلا می‌گردد.

یکی از علل شایع انسداد مجرای صفراوی، سنگ کیسه صفراست. سنگ کیسه صفرا زمانی به وجود می‌آید که صفرای کبد سفت می‌شود. این ممکن است به این دلیل باشد که میزان کلسترول یا بیلیروبین در صفرا بالاست. سنگ کیسه صفرا همچنین ممکن است به این علت به وجود آید که کیسه صفرا به درستی خالی نمی‌شود. وقتی سنگ کیسه صفرا تشکیل می‌شود، ممکن است در مجرای صفراوی گیر کرده و منجر به هیپربیلی روبینمی شود. 

در موارد نادر، بیماری‌هایی مانند سرطان لوزالمعده یا مجرای صفراوی نیز می‌تواند منجر به انسداد مجرای صفراوی شود.

همچنین بخوانید: علائم و نشانه‌های سنگ کیسه صفرا

عوارض جانبی داروها

بعضی از داروها، به خصوص اگر بیش از مقداری که تجویز شده مصرف شوند می‌توانند منجر به آسیب کبد و در نتیجه زردی شوند. شایع‌ترین داروهایی که می‌توانند منجر به زردی شوند عبارتند از:

• استامینوفن (تایلانول)
• داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن و ناپروکسن
• آمیودارون
• ایزونیازید
• استروئیدهای آنابولیک
• آموکسی‌سیلین-کولولانات

زردی در نوزادان

شایع‌ترین علت زردی در نوزادان، زردی فیزیولوژیکی است. تقریبا همه نوزادان تا اندازه‌ای این نوع زردی را در روزهای اول به دنیا آمدنشان تجربه می‌کنند. این به این علت است که سرعت تجزیه سلول‌های قرمز خون در نوزادان بیشتر است و در نتیجه سطح بیلی روبین در خون آنها افزایش پیدا می‌کند. همچنین چون کبد آنها هنوز به تکامل نرسیده، نمی‌تواند بیلیروبین اضافه را پردازش کند. زردی فیزیولوژیک نوزادان معمولا بعد از یک هفته برطرف می‌شود و به درمان نیاز ندارد.

همچنین بعضی از نوزادان، زردی  ناشی از شیر مادر را تجربه می‌کنند که هنگامی اتفاق می‌افتد که نوزاد به اندازه کافی شیر مادر نمی‌خورد. هنگامی که هنوز شیر مادر تولید نشده، نوزاد، مواد مغذی کمتری دریافت می‌کند و در نتیجه حرکات رود‌ه‌اش نیز کمتر است. این منجر به جذب مجدد بیلی روبینی می‌شود که در روده وجود دارد و در نتیجه بیلی روبین در بدن نوزاد جمع می‌شود.

زردی ممکن است به علت کاروتنمی نیز به وجود آید

کاروتنمی زمانی به وجود می‌آید که کسی بیش از اندازه غذاهای حاوی کاروتن مانند هویج، پاپایا، انبه، زردآلو، طالبی، مارچوبه، چغندر و کال می‌خورد. این باعث تغییر رنگ پوست به رنگی زرد و نارنجی مانند می‌شود. یکی از تفاوت‌های مهمی که باید به آن اشاره کنیم این است که کاروتنمی، پوست را زرد می‌کند اما برخلاف یرقان، رنگ سفیدی چشم را تغییر نمی‌دهد.

ژنتیک

بیماری‌های ژنتکی نادری هستند که می‌توانند منجر به هیپربیلیروبینمی یا همان اختلال متابولیک بیلی‌روبین و زردی شوند.

همچنین بخوانید: کبد را بهتر بشناسید؛ وظایف اصلی کبد چیست؟

سندروم ژیلبرت

سندروم ژیلبرت به علت تغییرات در ژن UGT1A1 به وجود می‌آید و حدود 3 تا 7 درصد آمریکایی‌ها را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این بیماری منجر به افزایش بیلیروبین خون می‌شود. مقادیر بیلی روبین اضافه که در این بیماری در خون تولید می‌شوند معمولا کم هستند و منجر به زردی نمی‌شوند.

 بیماری بیشتر افراد مبتلا، در بزرگسالی تشخیص داده می‌شود و اکثر افراد مبتلا به این سندروم هرگز علائمی نشان نمی‌دهند. افزایش مقدار بیلی روبین ممکن است در هنگام استرس‌های جسمی و تمرینات بدنی سنگین، افزایش یابد.

سندروم کریگلر-نجار

سندروم کریگلر-نجار که هیپربیلی روبینمی غیر کونژوگه نیز نامیده می‌شود از سندروم گیلبرت، جدی‌تر و شیوعش کمتر است. این سندروم با جهش در ژن UGT1A1 اتفاق می‌افتد و کمتر از یکی از یک میلیون نوزاد به آن مبتلا هستند. در این سندروم مقدار بیلیروبین خون به طور خطرناکی بالاست.

این سندروم دو نوع است. نوع اول شدیدتر است و می‌تواند منجر به کرن‌ایکتروس شود. کرن‌ایکتروس زمانی اتفاق می‌افتد که مقادیر خطرناکی از بیلیروبین در مغز جمع شود. شدت نوع دوم کمتر است و احتمال اینکه به کرن‌ایکتروس تبدیل شود نیز پایین‌تر است. 

زردی نوزاد و اختلال ژنتیکی

با اینکه مدت زمان ابتلای نوزادان به زردی پایین است و به خودی خود برطرف می‌شود، در بعضی موارد، زردی ممکن است نشان‌دهنده مشکلی جدی‌تر باشد. بیماری خودایمنی مانند ناسازگاری Rh، می‌تواند منجر شود سلول‌های خونی نوزاد بیش از اندازه، سریع تجزیه شود.

بیمار‌ی‌های ژنتیکی که منجر به تجزیه سریع گلبول‌های قرمز خون می‌شوند، شامل کمبود گلوکز فسفات دهیدروژناز (کمبود G6PD) و تالاسمی آلفا هستند.

زردی، همچنین، ممکن است در نوزادان مبتلا به فیبروز سیستیک نیز به علت انسداد مجرای صفراوی به وجود آید.

بیماری‌های قلبی و عروقی

هيپربيلي روبينمي ممکن است با بیماری‌های قلبی نیز مرتبط باشد. تحقیقی که در سال 2011 انجام شد نشان داد افرادی که به بیماری‌ قلبی مادرزادی دچار هستند، شانس خیلی بالاتری برای ابتلا به سنگ کیسه صفرا و در نتیجه، اگر این سنگ‌ها در مجرای صفراوی گیر کنند و جریان بیلیروبین و دفع آن را مسدود نمایند، شانس بیشتری برای ابتلا به زردی دارند. 

عوامل خطر مرتبط با سبک زندگی

الکل می‌تواند به کبد آسیب برساند و منجر به هيپربيلی‌روبينمي شود. زردی می‌تواند نشان‌دهنده پانکراتیت یا همان التهاب لوزالمعده باشد. این مشکل معمولا به علت سنگ صفرا یا مصرف الکل به وجود می‌آید. الکل از شایع‌ترین علل ابتلا به هپاتیت است.

الکل می‌تواند نحوه ترشح و دفع صفرا از بدن را تحت تاثیر قرار دهد و به سنگ صفرا، کبد چرب و سیروز بینجامد. کبد چرب زمانی به وجود می آید که چربی در کبد رسوب کند. علت این مشکل، می‌تواند الکل یا چاقی باشد. سیروز یعنی زخم کبدی که به علت آسیب مزمن و اغلب به علت مصرف بیش از اندازه الکل به وجود آید.

همچنین بخوانید: رژیم غذایی در بیماری های کیسه صفرا

ویتامین A اضافی

ویتامین A، یک ویتامین محلول در چربی است که برای بینایی، پوست، استخوان و ایمنی بدن ضروری است. با این وجود، مقادیر بالای آن می‌توانید سمی باشد و منجر به آسیب کبدی شود. مقادیر بالای ویتامین A می‌تواند منجر به التهاب و زخم‌ کبد شود و اجازه ندهد بدن، بیلی روبین را دفع کند.

بیشتر بزرگسالان به 1000 تا 2000 واحد بین‌المللی (IU) ویتامین A در روز نیاز دارند. مقادیر بالای ویتامین  A (بالای 4000 IU) می‌تواند منجر به  آسیب به کبد و زردی شود. پیش از مصرف ویتامین‌ها یا مکمل‌های غذایی باید حتما برچسب روی آنها را بخوانید و پیش از آغاز رژیم غذایی جدید با پزشک خود مشورت کنید.

چکیده

زردی معمولا به علت یک بیماری به وجود می آید که می‌تواند با دارو و درمان برطرف شود. در نوزادان، زرد شدن پوست معمولا موقتی است و جای نگرانی ندارد. با پزشکتان درباره اولین باری که متوجه شدید پوست یا سفیدی چشمتان زرد شده صحبت کنید تا علت زردی خود را پیدا کنید و بر اساس آن درمان مناسب را آغاز کنید.

The post همه چیز درباره زردی پوست appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.

علت شایع انجام این جراحی، سنگ‌ صفرا است اما ممکن است به علت بیماری‌های متفاوت دیگری که مرتبط با کیسه صفرا هستند نیز، این کار انجام شود. دو نوع جراحی کوله سیستکتومی وجود دارد. یکی از این جراحی‌ها که کمتر تهاجمی است لاپاراسکوپی نام دارد و دیگری جراحی باز است. در این مقاله درباره این جراحی‌ها بیشتر می‌آموزیم.

کیسه صفرا چیست؟

کیسه صفرا یک عضو گلابی شکل و توخالی بدن است که درست زیر کبد، در سمت راست شکم قرار گرفته‌است و به عنوان مخزنی برای نگهداری و ترشح صفرا در روده کوچک کار می‌کند.

کبد، صفرا (یک مایع غلیظ به رنگ زرد-سبز) را می‌سازد، این مایع سپس راه خود را در طی یک ساختار لوله‌مانند به نام مجرای صفراوی طی می‌کند تا یا در کیسه صفرا ذخیره شود (برای استفاده بعدی) یا در روده کوچک ترشح شود که به اوبدن در هضم چربی‌هایی که از طریق غذا وارد بدن شده کمک کند.

هدف کوله سیستکتومی

بیماری‌های زیادی در ارتباط با کیسه صفرا وجود دارند که می‌توانند به وسیله کوله سیستکتومی درمان شوند.

سنگ کیسه صفرا

مشکلی به نام سنگ کیسه صفرا، یکی از شایع‌ترین دلایل انجام کوله سیستکتومی است. مواد داخل صفرا ممکن است سفت شده و سنگ‌های سختی به ابعاد متفاوت (از اندازه دانه غلات گرفته تا سنگ‌هایی به اندازه توپ پینگ پونگ) تشکیل ‌دهند. این سنگ‌ها به دلایل مختلفی مانند کلسترول بالا یا نمک زیاد در صفرا به وجود می‌آیند. 

تقریبا 15% افراد 50 ساله و بالاتر به این مشکل دچار می‌شوند.

وقتی صفرا در طول سیستم صفراوی حرکت می‌کند، (اعضای بدن و مجراها در دفع و ذخیره‌سازی صفرا نقش دارند)، معمولا سنگ‌های کوچکی در مجرای صفراوی که کیسه صفرا را به روده کوچک متصل می‌کند، گیر می‌کنند. این مسئله ممکن است باعث ایجاد درد  شدید یا مشکلات دیگری مانند پانکراتیت (التهاب پانکراس) شود. معمولا درمان سنگ صفرا با برداشتن کیسه صفرا انجام می‌شود.

سایر بیماری‌ها

سایر بیماری‌هایی که ممکن است منجر به برداشتن کیسه صفرا شود شامل موارد زیر است:

• پانکراتیت صفراوی حاد (یک بیماری که زندگی افراد را تهدید می‌کند و ممکن است در افرادی که دچار سنگ صفرا هستند به وجود آید)
• دیسکینزی صفراوی (هنگامیکه کیسه صفرا به درستی خالی نمی‌شود و منجر به درد شدید، تهوع و حساسیت به غذاهای چرب می‌گردد)
• التهاب کیسه صفرا (کوله سیستیت)
• پولیپ‌های بزرگ کیسه صفرا

علائم بیماری‌های مرتبط با کیسه صفرا

برخی از علائم شایع بیماری‌های کیسه صفراوی که ممکن است منجر به کوله سیستکتومی شود، شامل موارد زیر است:

• سوءهاضمه
• حالت تهوع و استفراغ
• درد شکم شدید
• تب
• زردی (زرد شدن رنگ پوس و سفیدی چشم به علت مسدود شدن مجرای صفراوی)

همچنین بخوانید: علائم و نشانه‌های سنگ کیسه صفرا

انواع عمل‌های جراحی کوله سیستکتومی

معمولا دو نوع عمل جراحی کوله سیستکتومی برای برداشتن کیسه صفرا انجام می‌شود. اولی به روش باز است. این روش، قبلا روش معمول جراحی کیسه صفرا بود که چون با برش بدن بیمار همراه بود، زخم‌های آن برای خوب شدن به زمان بیشتری نیاز داشتند. بر اساس مطالعه‌ای که در 2017 انجام شد، روش جراحی باز پیش از سال 1991 رواج داشت و شامل 2 تا 6 روز بستری در بیمارستان پس از عمل جراحی می‌شد.

همچنین ممکن بود کوله سیستکتومی شامل کلانژیوگرام حین عمل نیز بشود. کلانژیوگرام یک ویدیو زنده اشعه ایکس از مجراهای صفراوی بدست می‌داد که حین جراحی گرفته می‌شد. کلانژیوگرام برای این انجام می‌شود که بتوان وجود یا عدم وجود سنگ‌های صفراوی را بررسی کرد و همچنین جراح بتواند خیلی خوب مجرای صفراوی مشترک (قسمتی که گاهی تشخیص آن از سایر قسمت‌ها به علت ساختار فشرده‌شان سخت است) را ببیند.

دومین نوع جراحی که امروزه شایع است، کمتر تهاجمی است و با استفاده از تکنیک لاپاراسکوپی انجام می‌شود. در جراحی لاپاروسکوپی از وسیله‌ای به نام لاپاراسکوپ با یک دوربین کوچک استفاده می‌شود. این جراحی با کمک ابزارهای بسیار کوچک و یک دوربین انجام می‌شود تا پزشک بتواند به خوبی محل جراحی را ببیند.

لاپاراسکوپی می‌تواند کارهای درمانی مانند برداشتن کیسه صفرا را پس از ایجاد چند برش کوچک (بین نیم تا یک سانتی‌متر) توسط جراح انجام دهد. این برش‌ها برای ورود این ابزارها به شکم (و همچنین ایجاد محلی برای خارج کرده کیسه صفرا از بدن) ایجاد می‌شوند. امروزه، 92% جراحی‌های کوله سیستکتومی از راه لاپاراسکوپی انجام می‌شوند.

مزایای کوله سیستکتومی با لاپاراسکوپی

یکی از بزرگترین مزیت‌های کوله سیستکتومی از طریق لاپاراسکوپی این است که تعداد روزهای بستری بیمار پس از جراحی از 2 تا 6 روز، به مرخصی در همان روز جراحی (یا نهایتا یک روز بستری) کاهش می‌یابد. مطالعه‌ای در سال 2015، درباره مزایای لاپاراسکوپی موارد زیر را عنوان کرد:

• استفاده از بیهوشی اپیدورال (که در واقع شانس بیماری‌های پس از جراحی را نسبت به بیهوشی عمومی کاهش می‌دهد)
• این جراحی برای بیمار مقرون به صرفه‌تر است
• بیمار پس از جراحی دچار درد کمتری می‌شود
• خونریزی حین جراحی کمتر است
• دوره نقاهت و بستری در بیمارستان کوتاه‌تر است
• جای زخم کمتری می‌ماند و زخم بهتر درمان می‌شود

علل جراحی کوله سیستکتومی باز

دلالیل زیادی وجود دارد که باعث شود جراح، این عمل را به صورت باز انجام داده و آن را به لاپاراسکوپی ترجیح دهد. این دلایل شامل موارد زیر است:

• چاقی
• پانکراتیت (التهاب پانکراس)
• آسیب شدید کیسه صفرا (مانند جای زخم و التهاب)
• بارداری (در سه ماهه سوم)
• مشکلات شدید کبدی
• وجود بافت آسیب دیده در شکم به علت جراحی‌های قبلی
• مشکل در دیدن آناتومی فرد در جراحی لاپاروسکوپی
• خونریزی پیش‌بینی نشده که نتوان حین جراحی لاپاروسکوپی کنترل کرد
• هر گونه مشکل دیگر که منجر شود جراح تشخیص دهد جراحی باز برای فرد ایمن‌تر است (ممکن است پزشک بعد از اینکه لاپاراسکوپی شروع شد و توانست به خوبی آناتومی را ببیند، چنین تصمیمی بگیرد)

همچنین بخوانید: رژیم غذایی در بیماری های کیسه صفرا

قبل از جراحی

اقدامات زیادی هست که جراح پیش از جراحی، دستور به انجام آنها می‌دهد. این اقدامات شامل موارد زیر است:

• بر اساس دستور جراح، از خوردن و آشامیدن پرهیز کنید.
• شب قبل از عمل دوش بگیرید (ممکن است از شما بخواهد از شوینده ضدعفونی‌کننده استفاده کنید).
• صبح روز عمل فقط از داروهایی استفاده کنید که جراحتان به شما گفته است (فقط با مقدار کمی آب).
• دستورالعمل‌های پزشک در رابطه با اینکه پیش از جراحی از خوردن چه داروهایی پرهیز کنید را دنبال کنید (مانند داروهای رقیق‌کننده خون و سایر داروها).
• هماهنگ کنید که پس از جراحی یک نفر با ماشین شما را به خانه برساند.

عمل جراحی

عمل جراحی لاپاراسکوپی

مراحل جراحی لاپاراسکوپی جهت کوله سیستکتومی به شرح زیر است:

1. شما را بیهوش می‌کنند.
2. یک برش کوچک نزدیک ناف ایجاد می‌کنند تا از طریق آن یک پورت (یک وسیله کوچک که برای پرکردن شکم با گاز کربن دی اکسید، یک راه ورودی باز می‌کند. این گاز برای این وارد شکم می‌شود که شکم برای دیدن کیسه صفرا، مجراهای صفراوی و اعضای مجاور، تا حد ممکن منبسط شود)
3. از طریق این ورودی، یک دوربین کوچک وارد شده و تصویری که می‌گیرد روی یک نمایشگر در اتاق جراحی پخش می‌شود.
4. سایر ورودی‌ها برای جایگذاری ابزارهای کوچک هستند.
5. کیسه صفرا جدا شده و از طریق یکی از سه یا چهار برش، از بدن خارج می‌شود.
6. جراح، برش‌ها را با بخیه‌های کوچک، منگنه یا چسب جراحی که با خوب شدن زخم‌ها به صورت خودکار ناپدید می‌شوند (یعنی لازم نیست بعد جراحی آنها را بردارند)، می‌بندد.

جراحی رباتیک

ممکن است جراح از یک ربات جراحی برای انجام عمل کوله سیستکتومی استفاده کند. این ربات از طریق یک پلتفرم نمایشگر، توسط جراح هدایت می‌شود. تفاوت اصلی این روش با هدایت ابزارها با دست این است که جراح، ربات را هدایت می‌کند که از ابزارهایی که با آن کیسه صفرا را بر می‌دارند، استفاده کند. به این نوع جراحی، جراحی رباتیک می‌گویند.

پیشرفت تکنولوژی منجر به ساخت ابزراهای کوچک و عکس‌برداری با کیفیت‌تر حین جراحی لاپاراسکوپی شده است. این موارد به جراح اجازه می‌دهد بدن را دقیق‌تر تشریح کند و میزان خونریزی به حداقل برسد.

عمل جراحی باز 

تفاوت اصلی جراحی باز با جراحی از طریق لاپاراسکوپی این است که در جراحی باز باید برش بزرگتری به اندازه 15/24 سانتی‌متر در سمت راست شکم (زیر قفسه سینه) ایجاد شود. سپس بافت عضله جهت مشاهده کیسه صفرا کنار زده شده و این کیسه از طریق ابزارهای بزرگتر (نسبت به ابزارهایی که در لاپاراسکوپی استفاده می‌شوند) برداشته می‌شود. عمل جراحی کوله سیستکتومی باز معمولا یک تا دو ساعت طول می‌کشد.

پس از جراحی

پس از جراحی، بیمار معمولا بعد از اینکه مجددا بتواند به صورت عادی غذا بخورد و مایعات بنوشد و  همچنین بدون کمک راه برود مرخص می‌شود. معمولا افرادی که جراحی لاپاراسکوپی انجام می‌دهند، همان روز از بیمارستان مرخص می‌شوند و پس از یک هفته کاملا بهبود می‌یابند.

پس از کوله سیستکتومی باز، معمولا بیمار، 2 تا سه روز در بیمارستان بستری می‌شود و سپس به خانه باز می‌گردد. معمولا پس از حددو 4 تا 6 هفته، بهبودی کامل حاصل می‌شود.

معمولا دو تا سه هفته بعد از عمل، بیمار مجددا توسط پزشک معاینه می‌شود.

درد

معمولا داروهای ضد درد بدون نسخه توصیه می‌شوند. گاهی برای چند روز اول پس از کوله سیستکتومی، داروهای مسکن تجویز می‌شوند. این داروها معمولا برای جراحی‌های باز که نسبت به جراحی لاپاراسکوپی درد بیشتری دارند تجویز می‌شوند. حتما توصیه‌های پزشک راجع به اینکه چه داروهایی مصرف کنید و چند وقت یکبار مصرف کنید را رعایت کنید.

کمپرس سرد می‌تواند برای تسکین درد پس از جراحی استفاده شود. حتما از پرستاری که شما را مرخص می‌کند برسید چطور می‌توانید بدون آسیب به پوست از این کمپرس‌ استفاده کنید.

فعالیت

معمولا، یک هفته بعد از جراحی لاپاروسکوپی می‌توان به فعالیت‌های معمول پرداخت اما حتما با جراح یا متخصص راجع به اینکه چه زمانی می‌توانید به فعالیت‌هایی مانند وزنه‌برداری یا تمرین بدنی سنگین بپردازید مشورت کنید.

عوارض

پس از جراحی باز یا لاپاراسکوپی ممکن است عوارض متفاوتی را تجربه کنید که به شرح زیر است:

• درد خفیف شانه (به علت استفاده از گاز کربن‌دی‌اکسید جهت منبسط کردن محل جراحی)
• عفونت
• خونریزی
• نشت صفرا
• آسیب مجرای صفراوی مشترک (ساختار لوله‌مانند که صفرا را به روده کوچک می‌برد)
• آسیب ساختارهای نزدیک به محل جراحی (مانند روده کوچک)
• عوارض بیهوشی (مانند ذات‌الریه)
• فتق (قسمت کوچکی از روده از دیوار عضله بیرون می‌زند)

چه زمانی با پزشک تماس بگیریم

دلایل زیادی وجود دارد که ممکن است نیاز باشد با پزشک خود پس از لاپاراسکوپی تماس بگیرید:

• درد، قرمزی، خون یا چرک در محل یکی از برش‌ها
• حالت تهوع یا استفراغ شدید (به خصوص زمانی که از بلع غذا جلوگیری می‌کند)
• افزایش درد (به خصوص اگر درد پس از مصرف مسکن کاهش نیابد)
• ورم شکم
• زردی (زرد شدن رنگ پوست یا سفیدی چشم)
• تب ( بالای 101 درجه)
• زهکشی با بوی بد محل برش
• مشکلات تنفسی یا سرفه‌ای که قطع نشود

The post هر آنچه باید درباره جراحی کوله سیستکتومی بدانید appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.

کبد دومین اندام بزرگ در بدن است. کبد به جذب مواد مغذی درون مواد غذایی و نوشیدنی کمک می‌کند و مواد مضر را از خون دفع می‌کند. چربی زیاد در کبد می‌تواند باعث التهاب آن شود، به کبد آسیب رسانده و زخم ایجاد کند.

 در موارد شدید، این زخم می‌تواند منجر به نارسایی کبدی شود. زمانی که کبد یک شخص الکلی چرب شود، به آن بیماری کبد چرب الکلی (AFLD) می‌گویند. در کسی که زیاد الکل مصرف نمی‌کند، به آن بیماری کبد چرب غیر الکلی (NAFLD) می‌گویند.

قندها چه تاثیری در ابتلا به کبد چرب دارند؟

به گفته محققان در مجله جهانی گوارش، 25 تا 30 درصد از مردم ایالات متحده و اروپا کبد چرب غیر الکلی دارند. بر اساس یک بررسی تحقیقاتی که در ژورنال چاقی کودکان منتشر شده، مصرف بیش از حد قند افزودنی می‌تواند کودکان را در معرض بیماری مزمن کبدی قرار دهد.

 با بررسی بیش از 20 تحقیق، محققان ارتباطی بین بیماری کبد چرب غیرالکلی و نوع قندهای افزودنی که در فرآیند تولید محصولات استفاده می‌شوند یافتند، این قندهای مصنوعی به جای قندهای طبیعی که در میوه‌ها، غلات کامل و لبنیات یافت می‌شوند، در محصولات استفاده می‌شوند. 

دکتر یوهانا دی‌استفانو، رئیس واحد دیابت و بیماری‌های فیبروتیک در پژوهشگاه ژنومیک می‌گوید مصرف زیاد فروکتوز بسیار مضر است. دلیلش این است که فروکتوز قبل از استفاده به عنوان یک منبع انرژی، باید توسط کبد به گلوکز تبدیل شود و تحقیقات نشان‌ داده‌اند که این فرآیند تبدیل می‌تواند عملکرد سلول و بیان ژن را تغییر دهد.

 با گذشت زمان چنین چیزی می‌تواند تاثیر جدی بر روی کبد بگذارد، به همین دلیل به نظر می‌رسد بیماری کبد چرب غیر الکلی عمدتا در میان بزرگسالان شایع است. اما با بیشتر شدن مصرف قندها توسط کودکان، این بیماری در حال تبدیل شدن به یک مشکل رو به رشد در میان کودکان است.

 دکتر یوهانا می‌گوید: “این بیماری شبیه به دیابت نوع 2 است که ابتدا تنها بزرگسالان مبتلا می‌شدند و به همین دلیل دیابت بزرگسالان نامیده می‌شد، اما همانطور که دیگر این بیماری مخصوص بزرگسالان نیست، همین اتفاق برای بیماری کبد چرب غیر الکلی افتاده است.”

همچنین بخوانید: تغذیه سالم کودکان.چگونه فرزندتان را به خوردن غذای سالم ترغیب کنید

نشانه‌های کبد چرب

در بسیاری از موارد، کبد چرب نشانه‌ خاصی از خود بروز نمی‌دهد. اما ممکن است احساس خستگی، ناراحتی یا درد در سمت راست و بالای شکم خود داشته باشید. برخی از افراد مبتلا به بیماری کبد چرب دچار عوارضی از جمله زخم کبد می‌شوند. زخم کبد را با نام فیبروز کبد می‌شناسند. اگر به فیبروز کبد شدید مبتلا شوید، به آن سیروز می‌گویند. فرد مبتلا به سیروز ممکن است علائم زیر را داشته باشد:

• از دست دادن اشتها
• کاهش وزن
• ضعف
• خستگی
• خون دماغ شدن
• خارش پوست
• زرد شدن پوست و چشم 
• نمایان شدن خوشه‌های شبکه‌ای مانند رگ‌های خونی زیر پوست 
• شکم درد
• تورم شکم 
• تورم پاها
• بزرگ شدن پستان در مردان
• گیجی

نحوه ارزیابی ابتلا به کبد چرب

در بسیاری از موارد، اگر در آزمایشات خون افزایش آنزیم‌های کبدی دیده شود، بیماری کبد چرب را می‌توان تشخیص داد. به عنوان مثال پزشک شما ممکن است آزمایش آلانین آمینوترانسفراز (ALT) و تست آسپارتات آمینوترانسفراز (AST) را برای بررسی آنزیم‌های کبدی تجویز کند.

 در صورت بروز علائم یا نشانه‌هایی از بیماری کبد، ممکن است از شما بخواهند آزمایش خون بدهید. افزایش آنزیم‌های کبدی نشانه ملتهب شدن کبد است. یکی از دلایل احتمالی التهاب کبد، بیماری کبد چرب است، اما این تنها دلیل نیست. در صورت مثبت بودن آزمایش آنزیم‌های کبدی، پزشک احتمالاً آزمایش‌های دیگری را برای شناسایی علت التهاب تجویز خواهد کرد.

همچنین بخوانید: آیا کودکان باید رژیم بگیرند؟ دستورالعمل‌هایی برای رژیم غذایی سالم (رژیم کودکان )

چه اقداماتی برای کنترل کبد چرب لازم است؟

محققان می گویند که هم در رابطه با سلامت عموم و هم سلامت فرد مهم است که به میزان بالای مصرف قندهای افزودنی در کودکان و بزرگسالان توجه شود. کاهش میزان مصرف غذاهای فرآوری شده و افزودن میوه و سبزیجات بیشتر به وعده‌های غذایی روزانه می‌تواند مفید باشد.

 یک گام بزرگ دیگر این است که افراد بیشتر تحرک کنند و این نه تنها برای بهبود بیماری کبد چرب غیر الکلی مفید است بلکه فواید کلی دیگری نیز برای سلامت انسان دارد، مانند:

• بهبودی سلامت روان
• عملکرد بهتر قلب و عروق 
• تحرک بیشتر 
• توده عضلانی و تراکم استخوان بالاتر
• افزایش توانایی پردازش افکار یا همان عملکرد شناختی
• خواب عمیق‌تر و سرحال کننده‌تر

همچنین بخوانید: چه بخوریم تا خواب راحت داشته باشیم؟

در یک پژوهش 24 فرد مبتلا به بیماری کبد به مدت 12 هفته ورزش هوازی کردند. پس از آن التهاب کبد افرادی که ورزش کرده بودند و شاخص‌های سلامت کبدشان در مقایسه با گروهی دیگر، بهبود یافت. به گفته دکتر فیلیپ اوگورمن که هنگام تحصیل در دانشکده فیزیوتراپی در کالج سلطنتی جراحان ایرلند این تحقیق را انجام داد، اگرچه سطح این تحقیقات متوسط بود، اما نتایج حاصل از آن امیدوار کننده است.

 یکی از برجسته‌ترین نتایج حاصل از تحقیق این است که مارکرهای کبدی حتی بدون کاهش وزن نیز بهبود می‌یابند. دکتر اگورمن می‌گوید این دستاورد قابل توجهی است زیرا رایج‌ترین توصیه برای بهبود بیماری کبد، کاهش وزن بود.

 وی گفت: “نکته مهم این است كه تمرینات ورزشی می‌توانند نتایج مربوط به بیماری كبد را بهبود بخشند، ولی این فقط به بیماری كبد محدود نمی‌شود. شما همچنین می‌توانید خطر ابتلا به بیماری قلبی عروقی را نیز کم کنید که خود این امر ممکن است حتی مهمتر از کاهش وزن باشد.”

تاثیر سبک زندگی بر سلامت کبد

اوگورمن می‌گوید، درس دیگری که از این تحقیق می‌توان گرفت این است که یک سال بعد از آن شرکت‌کنندگان در تحقیق مجدد ارزیابی شدند، در این ارزیابی محققان دریافتند کسانی که ورزش را متوقف کردند دوباره علائم مشکلات کبد در آنها ظاهر شد. 

کسانی که پس از آن مطالعه تناسب اندام خود را حفظ کردند، همچنان کبدشان سالم مانده بود. برای حفظ وضعیت سلامتی نیاز است که فعالیت‌های ورزشی همچنان ادامه پیدا کنند. 

برای تقویت سلامت کبد از طریق کسب عادات غذایی بهتر، این عادات نباید تنها یک مدت کوتاه رعایت شوند. با توجه به بسیاری از مزایای دیگری که کاهش مصرف قندهای افزودنی در بر دارد، این سبک زندگی باید به یک عادت طولانی مدت تبدیل شود که به افراد در سنین بزرگسالی می‌تواند کمک کند.

کلام آخر

هم در کودکان و هم در بزرگسالان، مصرف زیاد قندهای فرآوری‌شده و کم‌تحرکی می‌تواند باعث ایجاد چربی بیشتر در کبد شود و به طور قابل توجهی خطر ابتلا به بیماری را افزایش ‌دهد، اما خبر خوب این است که گاهی اوقات با تغییر در سبک زندگی می‌توان چنین بیماری را کنترل کرد.

The post مهمترین دلیل ابتلای کودکان به کبد چرب appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.