اختلالات اشتها یک بیماری جدی در مورد رفتارهای مربوط به خوردن است که بر سلامتی، احساسات و توانایی شما در زمینه‌های مهم زندگی تأثیر منفی می‌گذارد. شایع‌ترین اختلالات خوردن بی‌اشتهایی عصبی، پرخوری عصبی و اختلال پرخوری است.

بیشتر اختلالات خوردن شامل تمرکز بیش‌ازحد روی وزن، شکل بدن و غذا می‌شود و منجر به رفتارهای خطرناک غذایی می‌شود. این رفتارها می‌تواند به‌طور قابل‌توجهی بر توانایی بدن شما در دریافت تغذیه مناسب تأثیر بگذارد. اختلالات خوردن می‌تواند به قلب، دستگاه گوارش، استخوان‌ها و دندان‌ها و دهان آسیب برساند و منجر به بیماری‌های دیگری شود.

اختلالات اشتها غالباً در سنین نوجوانی و جوانی ایجاد می‌شود، اگرچه ممکن است در سنین دیگر نیز بروز کند. با درمان می‌توانید به عادات غذایی سالم برگردید و از عوارض جدی ناشی از اختلال خوردن جلوگیری کنید.

علل

علت دقیق اختلالات اشتها مشخص نیست؛ مانند سایر بیماری‌های روانی، ممکن است دلایل زیادی داشته باشد، دلایلی مانند:

• ژنتیک و زیست‌شناسی: افراد خاصی ممکن است ژن‌هایی داشته باشند که خطر ابتلا به اختلالات خوردن را افزایش می‌دهد.
• عوامل بیولوژیکی: مانند تغییرات در مواد شیمیایی مغز، ممکن است در اختلالات خوردن نقش داشته باشند.
• سلامت روان‌شناختی و عاطفی: افراد مبتلا به اختلالات اشتها ممکن است دارای مشکلات روحی و روانی باشند که در بروز این اختلال نقش دارند. آن‌ها ممکن است اعتمادبه‌نفس پایین، کمال‌گرایی، رفتار تکانشی و روابط آشفته داشته باشند.

شش نوع از انواع شایع اختلالات اشتها :

بی‌اشتهایی عصبی:

بی‌اشتهایی عصبی که معمولاً آنورکسیا نامیده می‌شود، یک اختلال تغذیه‌ای بالقوه تهدیدکننده زندگی است که با کمبود وزن غیرطبیعی بدن، ترس شدید از افزایش وزن و برداشت اشتباه از وزن یا شکل بدن مشخص می‌شود. افراد مبتلا به بی‌اشتهایی از تلاش‌های شدید برای کنترل وزن و شکل بدن خود استفاده می‌کنند که اغلب به‌طور قابل‌توجهی در فعالیت‌های سلامتی و زندگی آن‌ها اختلال ایجاد می‌کند.

در این بیماری، هنگام بی‌اشتهایی، بیش‌ازحد کالری را محدود می‌کنید یا از روش‌های دیگر برای کاهش وزن استفاده می‌کنید، مانند ورزش بیش‌ازحد، استفاده از داروهای ملین یا رژیم‌های غذایی، یا استفراغ بعد از غذا خوردن. تلاش برای کاهش وزن، حتی در هنگام کمبود وزن، می‌تواند باعث مشکلات شدید سلامتی شود، گاهی اوقات تا جایی که منجر به مرگ شود.

پرخوری عصبی از اختلالات اشتها

پرخوری عصبی یکی دیگر از اختلالات شناخته‌شده خوردن است. مانند بی‌اشتهایی، پرخوری عصبی در دوران بلوغ و اوایل بزرگ‌سالی تمایل به بروز دارد و به نظر می‌رسد در مردان کمتر از زنان است.

افراد مبتلا به پرخوری عصبی غالباً در مدت‌زمان مشخص به‌طور غیرمعمول مقدار زیادی غذا می‌خورند. هر قسمت پرخوری معمولاً تا زمانی که فرد به‌طور دردناکی سیر شود ادامه می‌یابد. در هنگام پرخوری، فرد معمولاً احساس می‌کند که نمی‌تواند دست از غذا خوردن بردارد یا میزان خوردنش را کنترل کند.

پرخوری در هر نوع غذایی ممکن است اتفاق بیفتد، اما معمولاً در مورد غذاهایی که فرد معمولاً از آن اجتناب می‌کند اتفاق می‌افتد. سپس افراد مبتلا به پرخوری عصبی برای جبران کالری مصرفی و رفع ناراحتی‌های روده اقدام به پاک‌سازی می‌کنند.

رفتارهای معمول پاک‌سازی شامل استفراغ اجباری، روزه‌داری، ملین، ادرارآور، تنقیه و ورزش بیش‌ازحد است. علائم ممکن است بسیار شبیه به علائم پرخوری یا پاک‌سازی زیرگروه بی‌اشتهایی عصبی باشد. بااین‌حال، افراد مبتلا به پرخوری عصبی معمولاً به‌جای کمبود وزن، وزن نسبتاً طبیعی خود را حفظ می‌کنند.

علائم رایج پرخوری عصبی شامل:

• دوره‌های مکرر پرخوری با احساس عدم کنترل
• دوره‌های مکرر رفتارهای پاک‌سازی نامناسب برای جلوگیری از افزایش وزن
• عزت‌نفس، بیش‌ازحد تحت تأثیر شکل و وزن بدن قرار دارد
• ترس از افزایش وزن، علی‌رغم داشتن وزن طبیعی

از عوارض جانبی پرخوری می‌توان به گلودرد و التهاب گلو، غدد بزاقی متورم، مینای دندان فرسوده، پوسیدگی دندان، ریفلاکس اسید، تحریک روده، کم‌آبی شدید و اختلالات هورمونی اشاره کرد.

در موارد شدید، پرخوری عصبی همچنین می‌تواند عدم تعادل در سطح الکترولیت‌ها مانند سدیم، پتاسیم و کلسیم را ایجاد کند. این می‌تواند باعث سکته یا حمله قلبی شود.

اختلال پرخوری

اعتقاد بر این است که اختلال پرخوری یکی از شایع‌ترین اختلالات خوردن، به‌ویژه در ایالات‌متحده است.

این به‌طورمعمول در دوران بلوغ و اوایل بزرگ‌سالی آغاز می‌شود، اگرچه در سنین بعدی نیز می‌تواند ایجاد شود.

در افراد مبتلا به این اختلال، علائمی شبیه به پرخوری عصبی یا بی‌اشتهایی وجود دارد.

به‌عنوان‌مثال، آن‌ها معمولاً مقادیر غیرمعمول زیادی غذا را در مدت‌زمان نسبتاً کوتاهی می‌خورند و در هنگام سیری احساس عدم کنترل می‌کنند.

افراد مبتلا به اختلال پرخوری کالری را محدود نمی‌کنند و از رفتارهای پاک‌سازی مانند استفراغ یا ورزش بیش‌ازحد برای جبران مصرف بیش‌ازحد خود استفاده نمی‌کنند.

علائم رایج اختلال پرخوری شامل

• خوردن مقادیر زیادی غذا علیرغم اینکه احساس گرسنگی نمی‌کنید به‌صورت سریع، پنهانی و تا زمانی که به‌شدت سیر شوید.
• احساس عدم کنترل در دوره‌های پرخوری
• احساس پریشانی، مانند شرم، انزجار، یا گناه، هنگام فکر کردن در مورد رفتار پرخوری
• عدم استفاده از رفتارهای پاک‌سازی، مانند محدودیت کالری، استفراغ، ورزش بیش‌ازحد، یا استفاده از ملین یا ادرارآور، برای جبران پرخوری

افراد مبتلا به اختلال پرخوری اغلب دارای اضافه‌وزن یا چاقی هستند. این ممکن است خطر ابتلا به عوارض پزشکی مرتبط با اضافه‌وزن مانند بیماری‌های قلبی، سکته مغزی و دیابت نوع 2 را افزایش دهد.

اختلال نشخوار فکری از انواع اختلالات اشتها

در افراد مبتلا به اختلال نشخوار فکری به‌طور مکرر و مداوم پس از خوردن، غذا را برمی‌گرداند، اما این به دلیل بیماری پزشکی یا اختلال غذایی دیگری نظیر بی‌اشتهایی یا اختلال پرخوری نیست. غذا بدون حالت تهوع به داخل دهان برگردانده می‌شود و ممکن است استفراغ عمدی نداشته باشد. گاهی اوقات غذای پس‌زده دوباره احیاشده و دوباره قورت داده می‌شود یا تف می‌شود.

در صورت تف کردن یا خوردن غذا برای جلوگیری از این رفتار، این اختلال ممکن است منجر به سوءتغذیه شود. بروز اختلال نشخوار فکر ممکن است در کودکی یا در افرادی که ازنظر ذهنی دچار ناتوانی هستند شایع‌تر باشد.

اختلال در مصرف مواد غذایی اجتنابی / محدودکننده یا ARFID

مشخصه این اختلال عدم تأمین حداقل نیازهای غذایی روزانه شما است، زیرا شما علاقه‌ای به غذا خوردن ندارید. از غذا با ویژگی‌های خاص حسی مانند رنگ، بافت، بو یا طعم خودداری می‌کنید یا نگران عواقب خوردن غذا مانند ترس از خفگی هستید، اما به دلیل ترس از افزایش وزن از خوردن غذا پرهیز نمی‌شود.

این اختلال اشتها می‌تواند منجر به کاهش قابل‌توجه وزن یا عدم افزایش وزن در دوران کودکی و همچنین کمبودهای تغذیه‌ای شود که می‌تواند باعث مشکلات سلامتی شود.

Pica

پیکا یکی دیگر از اختلالات خوردن است که شامل خوردن چیزهایی است که به‌عنوان غذا محسوب نمی‌شوند.

افرادی که دارای پیکا هستند، خواهان مواد غیر غذایی مانند یخ، خاک، گچ، صابون، کاغذ، مو، پارچه، پشم، سنگریزه، مواد شوینده لباس یا نشاسته ذرت هستند.

Pica می‌تواند در بزرگ‌سالان و همچنین کودکان و نوجوانان ایجاد شود. گفته می‌شود، این اختلال بیشتر در کودکان، زنان باردار و افراد دارای معلولیت ذهنی مشاهده می‌شود.

در بیماران مبتلا به پیکا ممکن است افراد در معرض خطر افزایش مسمومیت، عفونت، صدمات روده و کمبودهای غذایی قرار گیرند. بسته به مواد خورده شده، پیکا ممکن است کشنده باشد.

بااین‌حال، برای در نظر گرفتن پیکا، خوردن مواد غیر غذایی نباید بخشی طبیعی از فرهنگ یا مذهب کسی باشد. علاوه بر این، نباید ازنظر همسالان یک عمل قابل‌قبول در نظر گرفته شود.

برخی دیگر از اختلالات خوردن کمتر شناخته‌شده

علاوه بر شش اختلال خوردن در بالا، اختلالات غذایی کمتر شناخته‌شده یا کمتر شایع نیز وجود دارد. این‌ها معمولاً تحت یکی از سه دسته قرار می‌گیرند:

بی‌نظمی

افراد مبتلا به اختلال پاک‌سازی معمولاً برای کنترل وزن یا ظاهر خود از رفتارهای پاک‌سازی مانند استفراغ، ملین، ادرارآور یا ورزش بیش‌ازحد استفاده می‌کنند، بااین‌حال، پرخوری نمی‌کنند.

سندرم شب خوردن

افراد مبتلا به این سندرم غالباً بیش‌ازحد غذا می‌خورند، اغلب پس از بیدار شدن از خواب.

سایر اختلالات اشتها یا غذا خوردن مشخص‌شده OSFED: این شامل سایر شرایطی است که علائمی شبیه علائم اختلال در غذا خوردن دارند، اما در هیچ‌یک از دسته‌های بالا نمی‌گنجند. اختلال orthorexia اگرچه به‌طور فزاینده‌ای در رسانه‌ها و مطالعات علمی ذکر می‌شود، اما هنوز به‌عنوان یک اختلال تغذیه جداگانه شناخته نشده است. افراد مبتلا به orthorexia تمرکز وسواسی بر تغذیه سالم دارند تا حدی که زندگی روزمره آن‌ها را مختل می‌کند. به‌عنوان‌مثال، فرد مبتلا ممکن است از ترس ناسالم بودن، کل گروه‌های غذایی را از بین ببرد. این می‌تواند منجر به سوءتغذیه، کاهش شدید وزن، مشکل در غذا خوردن در خارج از خانه و پریشانی عاطفی شود. افراد مبتلا به orthorexia به‌ندرت روی کاهش وزن تمرکز می‌کنند. در عوض، ارزش شخصی، هویت یا رضایت آن‌ها به میزان مطابقت آن‌ها با قوانین رژیم تحمیل‌شده خود بستگی دارد.

خلاصه اختلال پاک‌سازی و سندرم شب خوردن دو اختلال اضافی در خوردن است که در حال حاضر به‌خوبی توصیف نشده است. گروه OSFED شامل همه اختلالات خوردن مانند ارتورکسیا است که در گروه دیگری جای نمی‌گیرد.

کلام آخر:

مقوله‌های فوق به‌منظور درک بهتر از شایع‌ترین اختلالات اشتها و از بین بردن افسانه‌ها در مورد آن‌ها است.

اختلالات خوردن شرایط سلامتی روانی است که معمولاً به درمان نیاز دارد. در صورت عدم درمان می‌توانند به بدن آسیب برسانند. اگر دچار اختلال خوردن هستید یا شخصی را که ممکن است به آن مبتلا باشد می‌شناسید، از یک متخصص بهداشت و درمان کمک بگیرید.

منابع:

https://www.healthline.com/health/fitness/myx-vs-peloton

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/eating-disorders/symptoms-causes/syc-20353603

The post 6 نوع از انواع اختلالات شایع اشتها appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.

بخشی از حفظ سلامت شامل داشتن اشتها به غذا است. غذا برای قوی نگه داشتن بدن مواد مغذی لازم و انرژی لازم برای فعالیت های روزانه را فراهم می کند. از دست دادن اشتها می تواند باعث شود که غذا ناخوشایند به نظر برسد. عدم دریافت کافی انرژی و مواد مغذی لازم از طریق غذاها سلامتی را به خطر می اندازد و در پی آن کاهش وزن را به همراه دارد. محرک های اشتها برای درمان کم اشتهایی افراد استفاده می شود و عموماً توسط پزشکان تجویز می شود.

برخی از شرایط  مانند سرطان، شرایط روانی و افزایش سن می توانند به دلیل کاهش اشتها منجر به کاهش وزن ناخواسته شوند. کاهش وزن بیش از حد می تواند بر کیفیت زندگی افراد تأثیر بگذارد و خطر ابتلا به بیماری را افزایش دهد. در این مقاله چندین مورد از محرک های اشتها را برای شما بیان کرده ایم .

چه چیزی باعث از دست دادن اشتها می شود؟

از دست دادن اشتها ممکن است به دلایل مختلفی رخ دهد. می تواند به دلایل پزشکی یا در مراحل مختلف زندگی رخ دهد. گاهی اوقات هیچ دلیل آشکاری وجود ندارد. شایع ترین دلایل کاهش اشتها عبارتند از:

• افسردگی
• احساسات شدید مانند غم و اندوه
• سه ماهه اول بارداری
• حالت تهوع
• زوال عقل
• سرطان روده بزرگ، تخمدان، معده یا پانکراس
• بیماری کبد یا کلیه
• ویروس نقص ایمنی انسانی (HIV)
• هپاتیت
• بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD)
• استفاده مواد مخدر
• استفاده از داروها یا درمان های خاص
• تیروئید کم کار (کم کاری تیروئید)

از دست دادن اشتها در افراد مسن و کودکان شایع است. کودکانی که بیماری های حاد دارند اغلب اشتها ندارند و دچار کاهش وزن می شوند. افراد مسن اغلب ناخواسته وزن کم می کنند،ممکن است به دلیل از دست دادن اشتها یا دلایل پزشکی دیگر رخ دهد. برخی از پزشکان ممکن است محرک های اشتها را برای کمک به افزایش وزن تجویز کنند.

محرک های اشتها چیست؟

انواع مختلفی از محرک های اشتها وجود دارد و حاوی داروها یا مواد شیمیایی مختلف است. همه آنها یک هدف را دنبال می کنند: ایجاد تمایل دوباره برای خوردن. انواع مختلف محرک ها یا درمان های اشتها عبارتند از:

کورتیکواستروئیدها 

محرک های اشتها حاوی کورتیکواستروئیدها نسبتاً رایج هستند و به دلیل افزایش وزن شناخته شده هستند. 

داروهای سیستم عصبی مرکزی 

درونابینول دارویی است که حاوی دلتا-9-تتراهیدروکانابینول می باشد، یک ماده فعال موجود در پزشکی است. سایر داروهای رایج سیستم عصبی مرکزی میرتازاپین، سیپروهپتادین و اولانزاپین هستند.

درمان هورمونی 

مژسترول استات دارویی است که هورمون ها را برای افزایش وزن تحریک می کند.

عوامل رشد یا هورمونی

یک عامل هورمونی نوظهور که در حال مطالعه است، گرلین است. گرلین به طور طبیعی در بدن وجود دارد و وظیفه آن ارسال سیگنال به بدن برای ترشح هورمون های رشد است. مصرف مکمل گرلین نیز همین کار را انجام می دهد و می تواند به افزایش وزن کمک کند.

طب جایگزین 

درمان‌های جایگزین، عمدتاً به شکل درمان‌های طبیعی، در دسترس هستند. چربی های ماهی چند غیراشباع با زنجیره بلند به عنوان یک محرک طبیعی اشتها مورد مطالعه قرار می گیرند.

مکمل ها 

برخی مکمل ها مانند امگا سه می توانند به افزایش اشتها کمک کنند. برخی ویتامین ها و مواد معدنی از جمله روی و ویتامین B-1 می توانند اشتها را افزایش دهند. با این حال، معمولاً فقط در صورتی کار می کنند که فرد کمبود این مواد مغذی را داشته باشد.سایر مکمل ها مانند اسیدهای چرب امگا سه ممکن است اشتها را افزایش دهند.

روی (زینک)

کمبود روی می تواند علائمی مانند از دست دادن اشتها و عملکرد ضعیف سیستم ایمنی ایجاد کند. همچنین ممکن است باعث تغییر در حس چشایی و ریزش مو شود. مصرف مکمل‌های روی می تواند اشتها را در افراد مبتلا به کمبود روی تحریک کند.

ویتامین B-1

ویتامین بی یک یا تیامین برای رشد و نمو ضروری است. کمبود ویتامین B-1 معمولاً باعث کاهش اشتها، کاهش وزن، سردرگمی و سایر علائم عصبی می شود.

اسیدهای چرب امگا سه

اسیدهای چرب امگا سه از چربی های ضروری در رژیم غذایی انسان هستند.چربی های امگا سه بر پایه دریایی ممکن است اشتها و میل فرد به خوردن را بهبود بخشد. روغن ماهی و ماهی های چرب مانند سالمون منابع عالی اسیدهای چرب امگا سه هستند.

نکاتی جهت افزایش اشتها 

تغییرات سبک زندگی و رژیم غذایی می تواند به برخی افراد کمک کند اشتهای خود را به طور طبیعی افزایش دهند.

ورزش

ورزش منظم میزان انرژی سوزانده شده را افزایش می دهد. در نتیجه  نیاز بدن به سوخت را افزایش دهد که نتیجه آن افزایش سطح گرسنگی است. 

برنامه ریزی و آماده سازی وعده های غذایی

برنامه ریزی صحیح می تواند به شما کمک کند تا کالری کافی در روز مصرف کنید. این برنامه ریزی شامل:

• خوردن شش تا هشت وعده غذایی کوچک در روز به جای سه وعده غذایی بزرگ
• زمانی از روز  که اشتها بیشتر است مشخص کنید و در آن زمان غذا بخورید
• وعده های غذایی و میان وعده ها را در ساعات مشخصی بخورید، حتی زمانی که گرسنه نیستید
• غذاها را هوشمندانه انتخاب کنید
• از کسی بخواهید که در برنامه ریزی و تهیه وعده های غذایی به شما کمک کند 
• از غذاهای پرفیبر و کم کالری کمتر استفاده کنید
• هر روز مقداری کالری بنوشید، به شکل اسموتی، شیک پروتئینی یا نوشیدنی های پرکالری 
• وعده های غذایی را لذت بخش تر کنید

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

در صورت بروز علائم زیر باید به پزشک مراجعه شود:

• برای مدت طولانی کم اشتهایی غیر قابل توضیح وجود داشته باشد
• کاهش وزن بدون دلیل
• علائم کمبود مواد مغذی مانند خستگی، ریزش مو، ضعف، سرگیجه، یا کاهش توده عضلانی

کلام پایانی

از دست دادن اشتها می تواند در نتیجه افزایش سن، شرایط پزشکی یا عوارض جانبی داروها رخ دهد. با این حال، پرداختن به این موضوع مهم است، زیرا می تواند خطر ابتلا به بیماری و سایر عوارض را افزایش دهد.

امتحان کردن محرک های اشتها می تواند راهی موثر برای افزایش میل فرد به غذا خوردن باشد. گزینه‌ها شامل داروها، مکمل‌ها و تغییرات سبک زندگی است.برای از دست دادن اشتها که بیش از چند روز ادامه دارد، مراجعه به پزشک ضروری است. پزشک می‌تواند علت زمینه‌ای را تعیین کند و یک روش درمانی مناسب را توصیه کند.

منابع نوشته :

https://www.webmd.com/vitamins-and-supplements/what-to-know-about-appetite-stimulants

https://www.medicalnewstoday.com/articles/326142#summary

https://www.healthline.com/health/appetite-stimulant#seek-help

The post چگونه اشتهای خود را افزایش دهیم؟ appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.

Tonic craving نوعی میل به خوردن است که در یک دوره زمانی خاص و در غیاب محرک‌های محیطی تجربه می‌شود. این نوع میل معمولاً در شرایط گرسنگی و کمبود کالری رخ نمی‌دهد، بلکه در شرایط خاص مانند محرومیت از مصرف شکلات در رژیم غذایی رخ می‌دهد. اشتیاق و میل به غذا مسئله مهمی است زیرا با معضل چاقی در ارتباط مستقیم است؛ و گاهی افرادی که اشتیاق غذایی Tonic دارند، کالری بالاتری نسبت به کسانی که میل به همه مواد غذایی دارند دریافت می‌کنند.

تفاوت مردان و زنان در میل به انواع مواد غذایی

مردها و زنان تمایلات متفاوتی به انواع مواد خوراکی نشان می‌دهند. مطالعات متعدد نشان داده است که مردها میل بیشتری نسبت به گوشت، ماهی و تخم‌مرغ دارند، درحالی‌که زنان میل بیشتری به سبزیجات و غذاهای شیرین مانند شکلات، شیرینی و بستنی دارند. علاوه بر این، مردها نسبت به انواع طعم‌های شیرین مانند انواع نوشیدنی‌های شیرین مشتاق‌تر هستند، درصورتی‌که 92 درصد زنان میل شدید به شکلات دارند.

زنان بیشتر از مردها میل به خوردن دارند

طبق مطالعات انجام‌گرفته زنان، میل و اشتیاق بیشتری به خوردن دارند، حتی زنانی که در حال گذراندن دوره درمانی چاقی و اختلال خوردن هستند. به‌طورکلی مقاومت مردان برای سرکوب میل به خوردن غذای خاص بیشتر است.

 علت تمایلات متفاوت مردان و زنان به مواد غذایی

تعامل پیچیده عوامل بیولوژیکی، اجتماعی و محیطی موجب تفاوت جنسیتی در میل به خوردن می‌شود. هورمون‌های جنسی مانند تستوسترون، پروژسترون استروژن عامل مهمی در تفاوت جنسیتی هستند. این هورمون‌ها از متعادل‌کننده‌های مهم مصرف مواد غذایی هستند و با سیستم عصبی و سیستم گوارشی ارتباط دارند.

هورمون‌های جنسی در زنان و مردان متفاوت است. معمولاً، سطح آندروژن‌ها (مثلاً تستوسترون) در مردان و سطوح هورمون استروژن (مثلاً استرادیول، استرون) در زنان بیشتر است. افزایش سطح آندروژنها با کاهش خطر چاقی و دیابت در مردان و افزایش خطر چاقی و دیابت در زنان همراه است. در مقابل، استروژن باعث کاهش اشتها در مردان و زنان می‌شود، به‌طوری‌که کاهش استروژن باعث افزایش مصرف مواد غذایی می‌شود.

در چرخه قاعدگی، میل به غذا تغییر می‌کند

از طرفی دیگر، زنان در طی چرخه قاعدگی دچار تغییرات هورمونی می‌شوند، درحالی‌که در مردان این تغییرات رخ نمی‌دهد.

• در فاز فولیکولار چرخه قاعدگی (افزایش ترشح هورمون‌های استروژن و fsh) اشتها به‌تدریج کاهش می‌یابد،
• در فاز تخمک‌گذاری به کمترین میزان خود می‌رسد و در فاز لوتئال (پروژسترون افزایش و استروژن کاهش می‌یابد) اشتها به‌تدریج افزایش می‌یابد.
• در پایان فاز لوتئال، سطوح استروژن و پروژسترون در کمترین مقدار ترشح می‌شوند.
• در فاز لوتئال چرخه قاعدگی زنان بیشترین میل به خوردن، به‌خصوص میل به شیرینی پیدا می‌کنند

مطالعات انجام‌شده در زنان نشان می‌دهد که تفاوت مصرف غذا در طول فاز لوتئال نسبت به مرحله فولیکولار، حدود 238 کالری اضافی در روز است و ممکن است تا 597 کالری اضافی در روز برسد. چنین افزایش مصرف کالری می‌تواند باعث افزایش وزن سالانه 4.5 تا 9 کیلوگرم شود. درواقع زنان در فاز لوتئال به میزان 57 درصد بیشتر از مرحله اولیه فاز فولیکولار میل به خوردن دارند.

نکته جالب این است که زنان هنگام مشاهده تصاویر غذا با کالری بالا در فاز لوتئال نسبت به فاز فولیکولار واکنش عصبی بیشتری نشان می‌دهند.

تفاوت زنان و مردان در درمان چاقی ناشی از میل به خوردن

پژوهش‌های صورت گرفته در خصوص پاسخ دو جنس مذکر و مؤنث به درمان چاقی نشان می‌دهد که زنان کمتر از مردها دوره درمان خود را کامل می‌کنند، بنابراین کاهش وزن کمتری دارند. بااین‌وجود بیش از 50 درصد آن‌ها وزن کم می‌کنند.

همان‌طور که گفته شد مردها و زن‌ها در میل به نوع ماده غذایی تفاوت دارند و تغییرات هورمونی یکی از مهم‌ترین علت این تفاوت‌ها است. ازاین‌رو تغییر ترکیب مواد غذایی هر دو جنس به‌خصوص در دوره قاعدگی زنان، یکی از راه‌های کنترل گرایش‌های غذایی و افزایش وزن است.

علاوه بر این، استفاده از درمان دارویی برای بهبود تغییرات هورمونی در چرخه قاعدگی ممکن است شدت گرایش به مواد غذایی در طول این دوره را تعدیل کند. برای این منظور، معمولاً داروهای ضدبارداری پیشنهاد می‌شود ولی نکته مهم این است که تأثیرگذاری این دارو در همه زن‌ها یکسان نیست و نتایج متفاوتی را نشان داده است.

درنهایت آگاه‌سازی مردها و زنان از تأثیرات هورمونی بر اشتیاق به مصرف مواد غذایی، راهکاری کارآمد برای ذهن آگاهی شخص و کسب مهارت مقابله با میل به خوردن در زمان‌های خاص است.

The post آیا تمایل به مواد غذایی در مردها و زنان متفاوت است؟ appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.

میل به غذا خوردن تحت تأثیر عوامل مختلفی در بدن مثل فرهنگ و آداب و رسوم، ژنتیک، شرایط روحی، میزان فعالیت و… قرار می‌گیرد.

اشتها عمدتاً توسط هورمون‌های خاصی به نام هورمون‌های سیری و گرسنگی کنترل می‌شود. تنظیم هورمونی اشتها در قدم اول توسط هیپوتالاموس انجام می‌گردد. هورمون‌های سیری و گرسنگی شبیه سیگنال‌های هشداردهنده‌ای برای مغز عمل می‌کنند تا اطمینان حاصل کنند بدن به انرژی موردنیاز برای ادامه‌ی بقایش دسترسی دارد.

عدم تعادل در ترشح هورمون‌های سیری و گرسنگی می‌تواند منجر به چاقی، لاغری یا اختلالات خوردن گردد. دو هورمون مهم مؤثر در تنظیم اشتها لپتین و گرلین هستند.

لپتین

لپتین که نوعی هورمون سیری است توسط بافت چربی ساخته می‌شود و هر چه چربی بدن بیشتر گردد، لپتین بیشتری ساخته خواهد شد. لپتین باعث کاهش مصرف غذا و افزایش سوخت‌وساز بدن می‌شود.

شواهد حاکی از این است که لپتین می‌تواند ترشح دوپامین را کاهش دهد و از این طریق ولع فرد نسبت به خوردن را کنترل کند اما با گذشت زمان و طولانی شدن اضافه‌وزن و چاقی (پرخوری طولانی‌مدت) لپتین بیش‌ازحد ترشح‌ می‌شود و بدن به‌نوعی در مقابل آن مقاوم شده و لپتین دیگر نمی‌تواند به‌خوبی اشتها را مهار کند.

گرلین

برخلاف لپتین، گرلین مترشحه از معده است که در شرایط گرسنگی آزاد می‌شود و فرد را تحریک به غذا خوردن می‌کند. نکته‌ی جالب درباره‌ی گرلین این است که در پاسخ به دیدن تصاویر غذا نیز ترشح می‌شود و فرد را به خوردن تحریک می‌کند. گرلین باعث آزادسازی دوپامین و تحریک اشتها می‌شود. مطالعات نشان داده‌اند که در افراد چاق علاوه بر مقاومت به لپتین، حساسیت به گرلین نیز افزایش پیدا می‌کند و بنابراین پرخوری ادامه می‌یابد.

اثر استرس بر هورمون‌های سیری و گرسنگی

تحقیقات نشان داده است که بین اختلالات خلقی و چاقی ارتباط وجود دارد، بنابراین دور از ذهن نیست که استرس، الگوهای غذا خوردن و وزن بدن را تحت تأثیر قرار بدهد.

در استرس‌های طولانی مدت، لپتین کاهش و گرلین افزایش می‌یابد. این اتفاق نقش مهمی در تغییرات اشتها دارد و موجب افزایش دریافت غذایی می‌گردد؛ بنابراین برای افراد درخطر چاقی روان‌درمانی و مقابله با استرس نقش بسزایی در تنظیم الگوی غذا خوردن دارد.

اثر کم‌خوابی بر هورمون‌های سیری و گرسنگی

کم‌خوابی از ویژگی‌های بارز جوامع امروزی است که غالباً بی‌ضرر تصور می‌شود. وجود نورهای مصنوعی باعث به حداقل رسیدن میزان خواب و به حداکثر رسیدن ساعات کاری شده است. در جوامع امروزی بسیاری افراد شب‌کار هستند و در طول روز می‌خوابند که منجر به کمبود خواب عمیق می‌گردد. کم‌خوابی باعث از رفتن تعادل بین سیستم‌های سمپاتیک و پاراسمپاتیک می‌شود. ترشح بسیاری از هورمون‌ها تحت تأثیر این عدم تعادل قرار می‌گیرد.

در مطالعه‌ای محققان برای شش روز افراد را ملزم به 4 ساعت خوابیدن در شبانه‌روز کردند و مشاهده شد که سطوح لپتین کاهش و گرلین افزایش‌یافته بود و اشتهای افراد مخصوصاً برای غذاهای پر کربوهیدرات بیشتر شده بود.

واضح است تنها عضوی که از خواب سود می‌برد مغز نیست بلکه تمام سیستم بدن است و با کم‌خوابی احتمال بروز چاقی بیشتر می‌شود.

اثر فعالیت بدنی بر هورمون‌های سیری و گرسنگی

مطالعات نشان داده‌اند که افزایش فعالیت بدنی با گذر زمان موجب تنظیم هورمون‌های سیری و گرسنگی می‌گردند درنتیجه فرد وعده‌های غذایی سبک‌تری را برمی‌گزیند.

اثر رژیم غذایی بر هورمون‌های سیری و گرسنگی

رژیم غذایی تأثیر بسزایی بر هورمون‌های سیری و گرسنگی دارد. همان‌طور که گفتیم پرخوری باعث ترشح بیشتر لپتین و البته مقاومت به آن می‌شود و گرسنگی باعث افزایش گرلین می‌گردد تا حدی که قبل از خوردن وعده‌ی غذایی مقدار گرلین در خون دو برابر می‌شود و به محض غذا خوردن کاهش می‌یابد.

مقدار، تکرر و ترکیب وعده غذایی بر سطوح خونی لپتین و گرلین اثر دارد. مسلماً هر چه غذا دیرتر از معده تخلیه بشود افزایش گرلین دیرتر اتفاق می‌افتد و درنتیجه اشتها کمتر می‌شود.

به‌طورکلی هر چه پروتئین و چربی وعده‌ی غذایی بیشتر و کربوهیدرات آن (مخصوصاً کربوهیدرات ساده مثل شکر) کمتر باشد ترشح گرلین دیرتر اتفاق می‌افتد. البته باید توجه داشت که چربی‌ها از منابع سالم از قبیل مغزها و روغن‌های گیاهی تأمین گردد و از مصرف غذاهای سرخ‌شده و فست فود اجتناب شود.

مطالعات نشان داده‌اند که افراد چاق حساسیت بیشتری به گرلین دارند و همچنین طی فاز کاهش وزن سطح گرلین در خون افزایش می‌یابد.

بنابراین پیش‌بینی می‌شود گرلین مسئول بسیاری از بازگشت‌های وزن پس از رژیم گرفتن است. تکرر وعده‌های غذایی به پایین ماندن گرلین کمک می‌کند و به همین منظور توصیه می‌شود در رژیم‌های کاهش وزن خوردن میان وعده‌های سالم فراموش نشود تا از پرخوری در وعده‌های بعدی جلوگیری گردد.

The post هورمون‌های سیری و گرسنگی (لپتین و گرلین) چگونه تغییر می‌کنند؟ appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.

چاقی یک بیماری پیچیده و متابولیک مزمن است که به علت ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی ایجاد می‌شود.

داشتن اضافه‌وزن یا چاقی ممکن است خطر ابتلا به مشکلات سلامتی را افزایش دهد. پزشکان شاخص توده بدنی (BMI) که بر اساس قد و وزن به دست می‌آید برای توصیف چاقی استفاده می‌کنند، بدین‌صورت که BMI بین 25 تا 30 به معنی اضافه‌وزن و BMI برابر یا بیشتر از 30 به معنی چاقی است.

با در نظر گرفتن این حقیقت که چاقی یک فرد مانند فرد دیگر نیست، می‌توان درک کرد که چرا برخی افراد از طریق جراحی، رژیم غذایی یا دارو وزن زیادی از دست می‌دهند و در برخی دیگر تأثیری ندارد؛ زیرا چاقی متأثر از اختلال در عملکرد سیستم پیچیده شامل مغز، گوارش، هورمون‌ها و انتقال‌دهنده‌های عصبی است.

در طول 20 سال گذشته، طب چاقی به‌عنوان یک تخصص خاص توسعه‌یافته است. متخصصان چاقی به درمان چاقی و بیماری‌های مرتبط با آن متعهد هستند و گروهی از متخصصین با استفاده از ابزارهای متنوع مانند رژیم غذایی، ورزش، مشاوره رفتاری، داروهای تجویزی و جراحی عمل می‌کنند.

داروهای کاهش وزن تائید شده و در دسترس

داروهای مدیریت چاقی مزمن، طی چند سال گذشته توسط اداره غذا و داروی ایالات‌متحده (FDA) تائید شده که به‌صورت تکی یا ترکیبی وجود دارند:

• ارلیستات (orlistat)
• لورکاسرین (lorcaserin)
• لیراگلوتاید (liraglutide)
• فنترمین / توپیرامات (phentermine/topiramate)
• بوپروپیون / نالترکسون (bupropion/naltrexone)

 مکانیسم عمل داروهای کاهش وزن:

مکانیسم عمل داروهای کاهش وزن یکسان نیست. گروهی موجب مهار اشتها و ایجاد احساس سیری (لورکاسرین، لیراگلوتاید، فنترمین / توپیرامات و بوپروپیون / نالترکسون) می‌شوند و گروهی دیگر از طریق مسدود کردن عمل آنزیم‌های گوارشی باعث تداخل در هضم و جذب چربی (ارلیستات و..) می‌شوند.

فواید استفاده از داروهای کاهش وزن

استفاده از این داروها موجب کاهش وزن در حدود 5 تا 10 درصد وزن اولیه می‌شود؛ و معمولاً برای افرادی که دارای شاخص توده بدنی بالای 30 یا افرادی با شاخص توده بدنی بالای 27 که درگیر بیماری‌های مرتبط با چاقی مانند مثل فشارخون بالا، کلسترول بالا یا دیابت نوع دو هستند، تجویز می‌شوند.

کاهش 5 یا 10 درصد وزن بدن می‌تواند منافع سلامتی ازجمله افزایش 5 درصدی HDL یا کلسترول خوب، کاهش 40 میلی‌گرم تری گلیسیرید خون و کاهش 5 میلی‌متر جیوه (mmHg) فشارخون سیستولیک و دیاستولیک گردد.

از دست دادن وزن نیز می‌تواند برخی از مشکلات مرتبط با اضافه وزن و چاقی، مانند درد مفاصل و وقفه تنفسی در خواب را بهبود بخشد.

چرا بسیاری از پزشکان از تجویز داروی کاهش وزن امتناع می‌کنند؟

باوجود اثربخشی 5 تا 10 درصدی کاهش وزن، پزشکان معدودی اقدام به تجویز دارو می‌کنند. این عمل در امریکا فقط برای دو درصد بیماران چاق انجام‌شده است. دلایل متعددی برای بی‌میلی پزشکان به تجویز داروهای کاهش وزن وجود دارد که عبارت‌اند از:

مسائل مالی:

داروهای کاهش وزن تحت پوشش بیمه نیستند و برخی از آن‌ها بسیار پرهزینه هستند و بیمار توانایی مالی کافی برای خرید دارو ندارد.

چاقی به‌عنوان یک بیماری پذیرفته‌شده نیست.

مانع دیگر درک عمومی از چاقی به‌عنوان یک موضوع قدرت اراده است و نه یک بیماری. در سال 2013، انجمن پزشکی آمریکا چاقی را به‌عنوان یک بیماری شناخته است، درحالی‌که همه پزشکان به آن توجه نمی‌کنند و پذیرش چاقی به‌عنوان یک بیماری هنوز به‌اندازه کافی در دانش عمومی نفوذ پیدا نکرده است.  این اعتقاد وجود دارد که اگر چاقی یک معضل روحی است، چرا با قرص یا جراحی درمان شود؟

عوارض دارویی

سابقه عوارض داروهای کاهش وزن موجب عدم تمایل پزشکان به تجویز آن‌ها می‌شود. به‌عنوان‌مثال تجویز آمفتامین برای کاهش وزن، میزان اعتیاد فرد به دارو را افزایش داد و یا مصرف داروی fen-phen موجب بروز مشکلات قلبی شد. باآنکه داروهای فعلی ایمن‌تر هستند اما همچنان لیستی از عوارض جانبی برای هر دارو  از اضطراب و خشکی دهان که رایج‌ترین عارضه است تا پانکراتیت که بسیار نادر است، وجود دارد.

بازگشت وزن پس از قطع دارو

داورهای کاهش وزن مدت‌زمان محدودی (به‌طورمعمول 4 ماه) قابل‌استفاده هستند و پس از قطع دارو، کاهش وزن به‌صورت پایدار وجود ندارد و ممکن است بازگشت وزن اتفاق بیفتد.

آیا کودکان یا نوجوانان می‌توانند داروهای کاهش وزن را مصرف کنند؟

اداره غذا و داروی آمریکا (FDA) اکثر داروهای کاهش وزن را تنها برای بزرگ‌سالان تائید کرده است. ارلیستاتOrlistat )) داروی تائید شده توسط FDA برای کودکان 12 سال و بالاتر است.

آیا داروهای کاهش وزن می‌توانند جایگزین غذا سالم و فعالیت بدنی شوند؟

داروهای کاهش وزن هیچ‌گاه به‌عنوان راهی برای کاهش وزن، جایگزین فعالیت بدنی یا عادات غذایی سالم نخواهند شد. داروهای کاهش وزن زمانی مؤثرتر عمل می‌کنند که در ترکیب با شیوه زندگی سالم که شامل تغذیه صحیح و فعالیت بدنی است قرار گیرد.

The post چرا بسیاری از پزشکان از تجویز داروی کاهش وزن امتناع می‌کنند؟ appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.