گوجه فرنگی یک ماده غذایی فوق العاده غنی از مواد مغذی است که برای طیف وسیعی از سیستم های بدن مفید است. محتوای تغذیه ای آن از سلامت پوست ، کاهش وزن و سلامت قلب حمایت می کند. گوجه فرنگی منبع اصلی آنتی اکسیدان لیکوپن است که با بسیاری از مزایای سلامتی ، از جمله کاهش خطر بیماری های قلبی و سرطان مرتبط است. معمولاً در زمان بلوغ قرمز می شود ، همچنین می تواند رنگهای مختلفی از جمله زرد ، نارنجی ، سبز و بنفش داشته باشد. علاوه بر این ، بسیاری از زیرگونه های گوجه با شکل و طعم متفاوت وجود دارد.

ارزش غذایی

محتوای آب گوجه فرنگی حدود 95 درصد است. 5 درصد دیگر عمدتا شامل کربوهیدرات و فیبر است. مواد مغذی موجود در 100 گرم آن شامل: 

• کالری: 18
• آب: 95
• پروتئین: 0.9 گرم
• کربوهیدرات: 3.9 گرم
• شکر: 2.6 گرم
• فیبر: 1.2 گرم
• چربی: 0.2 گرم

کربوهیدرات ها

کربوهیدرات ها 4 درصد گوجه فرنگی خام را تشکیل می دهند. قندهای ساده مانند گلوکز و فروکتوز تقریباً 70 درصد کربوهیدرات را تشکیل می دهند.

فیبر

گوجه منبع خوبی از فیبر است و حدود 1.5 گرم فیبر در هر عدد متوسط آن وجود دارد. اکثر الیاف (87٪) موجود در گوجه به شکل همی سلولز ، سلولز و لیگنین نامحلول هستند.

ویتامین ها و مواد معدنی

گوجه فرنگی منبع خوبی از چندین ویتامین و مواد معدنی است ، که شامل:

• ویتامین C

این ویتامین یک ماده مغذی ضروری و آنتی اکسیدان است. یک گوجه فرنگی متوسط می تواند حدود 28 درصد از میزان مصرف روزانه ویتامین سی را تأمین کند.

• پتاسیم 

پتاسیم یک ماده معدنی ضروری است که برای کنترل فشار خون و پیشگیری از بیماری های قلبی مفید است .

• ویتامین K1

این ویتامین به عنوان فیلوکینون نیزشناخته می شود ، ویتامین K برای لخته شدن خون و سلامت استخوان ها مهم است .

• فولات (ویتامین B9) 

فولات یکی از ویتامین های گروه B است که  برای رشد طبیعی بافت و عملکرد سلول ها مهم است.  وجود این ویتامین در زنان باردار اهمیت بیشتری دارد. 

سایر ترکیبات گیاهی

محتوای ویتامین ها و ترکیبات گیاهی در آن می تواند در انواع مختلف و دوره های نمونه گیری بسیار متفاوت باشد. ترکیبات اصلی گیاهی در گوجه عبارتند از:

• لیکوپن 

لیکوپن که رنگدانه قرمز و آنتی اکسیدان است اثرات مفیدی برای سلامتی دارد. 

• بتاکاروتن 

بتاکاروتن  اغلب به غذاها رنگ زرد یا نارنجی می دهد ، بتا کاروتن در بدن به ویتامین A تبدیل می شود.

• نارینگنین

این فلاونوئید که در پوست گوجه یافت می شود باعث کاهش التهاب و محافظت در برابر بیماری های مختلف می شود.

• کلروژنیک اسید 

یک ترکیب آنتی اکسیدانی قوی ، کلروژنیک اسید ممکن است فشار خون را در افراد با سطوح بالا کاهش دهد.

کلروفیل ها و کاروتنوئیدها مانند لیکوپن مسئول رنگ گوجه فرنگی هستند.هنگامی که فرآیند رسیدن شروع می شود ، کلروفیل (سبز) تجزیه می شود و کاروتنوئیدها (قرمز) سنتز می شوند.

لیکوپن

لیکوپن فراوان ترین کاروتنوئید موجود در گوجه فرنگی رسیده است که در بالاترین غلظت در پوست آن وجود دارد. به طور کلی ، گوجه هر چه قرمزتر باشد ، لیکوپن بیشتری دارد. برحسب گرم ، مقدار لیکوپن موجود در فرآورده های فرآوری شده آن اغلب بسیار بیشتر از نوع تازه است. به عنوان مثال ، سس گوجه فرنگی 10-14 میلی گرم لیکوپن در 3.5 اونس (100 گرم) دارد، در حالی که یک گوجه کوچک تازه (100 گرم) تنها 1 تا 8 میلی گرم  لیکوپن دارد. با این حال ، به خاطر داشته باشید که سس گوجه اغلب در مقادیر بسیار کم مصرف می شود. بنابراین ، افزایش مصرف لیکوپن با خوردن گوجه فرنگی فرآوری نشده که قند آن نیز بسیار کمتر از سس آن است آسان تر است. سایر غذاهای موجود در رژیم غذایی ممکن است تأثیر زیادی بر جذب لیکوپن داشته باشند. مصرف این ترکیب گیاهی با منبع چربی می تواند جذب را تا چهار برابر افزایش دهد.

فواید گوجه فرنگی برای سلامتی

مصرف گوجه فرنگی و محصولات حاوی آن با بهبود سلامت پوست و کاهش خطر بیماری های قلبی و سرطان ارتباط دارد.

سلامت قلب

بیماری های قلبی  از جمله حملات قلبی و سکته مغزی  شایع ترین علت مرگ در جهان است. یک مطالعه روی مردان میانسال سطح پایین لیکوپن و بتا کاروتن در خون را با افزایش خطر حملات قلبی و سکته مغزی مرتبط است. 

مکمل لیکوپن به کاهش کلسترول LDL (بد) کمک می کند. مطالعات بالینی روی محصولات گوجه فرنگی نشان دهنده مزایای آن در برابر التهاب و نشانگرهای استرس اکسیداتیو است. آنها همچنین یک اثر محافظتی روی لایه داخلی رگ های خونی نشان می دهند و ممکن است خطر لخته شدن خون را کاهش دهند.

پیشگیری از سرطان

سرطان رشد غیرقابل کنترل سلول های غیرطبیعی است که فراتر از مرزهای طبیعی خود گسترش می یابند و اغلب به قسمت های دیگر بدن حمله می کنند. مطالعات مشاهده ای ارتباط بین گوجه فرنگی و محصولات آن و بروز کمتر سرطان پروستات ، ریه و معده را نشان می دهد.

سلامت پوست

گوجه برای سلامت پوست مفید تلقی می شود. غذاهای حاوی آن غنی از لیکوپن و سایر ترکیبات گیاهی می توانند در برابر آفتاب سوختگی محافظت ایجاد کنند. 

کنترل دیابت

افراد مبتلا به دیابت نوع یک که از رژیم هایی با فیبر بالا استفاده می کنند ، سطح گلوکز خون پایین تری دارند ، در حالی که مصرف فیبر در افراد مبتلا به دیابت نوع دو سطح قند خون ، لیپیدها و انسولین را بهبود می بخشد. یک فنجان گوجه فرنگی گیلاسی حدود 2 گرم فیبر تأمین می کند.انجمن دیابت آمریکا مصرف حدود 25 گرم فیبر در روز برای زنان و حدود 38 گرم در روز برای مردان را توصیه می کند.

کاهش یبوست

خوردن غذاهایی که حاوی مقادیر زیادی آب و فیبر هستند ، مانند گوجه فرنگی ، به آبرسانی و حرکات طبیعی روده کمک می کنند. گوجه فرنگی اغلب به عنوان یک میوه ملین شناخته می شود. 

سلامت چشم

گوجه می تواند از چشم ها در برابر آسیب نور محافظت کند. این ماده منبع غنی لیکوپن ، لوتئین و بتاکاروتن است. اینها آنتی اکسیدان های قدرتمندی هستند که از چشم در برابر آسیب ناشی از نور ، ایجاد آب مروارید و دژنراسیون ماکولا (AMD) محافظت می کند.

ایمنی و عوارض جانبی

گوجه فرنگی به طور کلی به خوبی تحمل می شود و حساسیت به آن بسیار نادر است. اگرچه حساسیت به این ماده غذایی نادر است ، اما افرادی که به گرده حساسیت دارند به این ماده حساسیت بیشتری دارند. به این حالت سندرم حساسیت گرده غذا یا سندرم حساسیت دهانی می گویند. 

در سندرم حساسیت دهانی ، سیستم ایمنی بدن به پروتئین های میوه و سبزی شبیه گرده حمله می کند که منجر به واکنش های آلرژیک مانند خارش در دهان ، خارش گلو یا تورم دهان یا گلو می شود. افرادی که به لاتکس حساسیت دارند نیز می توانند واکنش متقابل به گوجه فرنگی را تجربه کنند.

کلام پایانی

گوجه فرنگی دارای خواص و مزایای بسیار مناسبی برای بدن می باشد و از ارزش غذایی بالایی برخوردار است، همچنین استفاده از گوجه کمک شایانی به درمان برخی بیماری ها می کند. گوجه حاوی مقدار قابل توجهی لیکوپن است ، یک ترکیب گیاهی که با بهبود سلامت قلب ، پیشگیری از سرطان و محافظت در برابر آفتاب سوختگی مرتبط است.

منابع مقاله 

https://www.healthline.com/nutrition/foods/tomatoes#bottom-line

https://www.webmd.com/food-recipes/ss/slideshow-tomato-health-benefits

https://www.medicalnewstoday.com/articles/273031#risks

The post خواص فوق العاده گوجه فرنگی appeared first on مجله تغذیه ، سلامتی و سبک زندگی با دکتر دقوقی.